Zelf pensioen opbouwen: hoeveel per maand heb je nodig?

Hoeveel je per maand opzij moet zetten voor je pensioen, hangt sterk af van je situatie. Toch geeft een vuistregel die financiële experts vaak noemen een goed startpunt: reken op ongeveer 10 tot 15 procent van je bruto maandinkomen als inleg voor aanvullend pensioen. Wil je weten wat dat voor jou betekent als je zelf pensioen opbouwt en hoeveel per maand je daarvoor nodig hebt? Dan helpt dit artikel je op weg.

Waarom je misschien zelf pensioen moet opbouwen

Mensen in loondienst bouwen meestal automatisch pensioen op via hun werkgever. Maar dat geldt lang niet voor iedereen. Ben je zelfstandige, werk je parttime of heb je jarenlang geen pensioen opgebouwd? Dan is de kans groot dat je pensioengat hebt. Dat is het verschil tussen wat je later krijgt en wat je nodig hebt om prettig te leven. Dat gat moet je zelf opvullen.

Ook werknemers die wél pensioen opbouwen via een werkgever, bouwen soms minder op dan ze denken. Controleer daarom altijd je pensioenoverzicht op MijnPensioenoverzicht.nl. Daar zie je in één oogopslag hoeveel AOW en pensioen je straks kunt verwachten.

Hoeveel heb je straks nodig?

Een veelgebruikt uitgangspunt is dat je na je pensionering zo’n 70 tot 80 procent van je huidige netto inkomen nodig hebt om je levensstijl voort te zetten. Heb je nu een netto inkomen van 2.500 euro per maand? Dan is een streefbedrag van ruwweg 1.750 tot 2.000 euro per maand na pensionering een reëel uitgangspunt.

Dat klinkt als veel, maar een deel komt al binnen via de AOW. De AOW-uitkering voor een alleenstaande ligt naar schatting rond de 1.400 euro netto per maand. Voor gehuwden of samenwonenden is dat lager per persoon. Het gat tussen die AOW en je gewenste inkomen is wat je zelf moet aanvullen.

Zelf pensioen opbouwen: hoeveel per maand is realistisch?

Er is geen vast bedrag dat voor iedereen klopt, maar je kunt het goed berekenen. De uitkomst hangt af van drie dingen:

• Hoe groot is je pensioengat? Dus hoeveel mis je straks maandelijks ten opzichte van wat je nodig hebt?
• Hoeveel jaar heb je nog tot je pensioenleeftijd?
• Wat doe je met het geld: sparen of beleggen?

Hoe jonger je begint, hoe lager het maandbedrag dat je nodig hebt. Stel: je wil over 30 jaar een pensioenpot van 100.000 euro hebben. Bij een gemiddeld rendement van 4 procent per jaar hoef je dan naar schatting rond de 145 euro per maand in te leggen. Wacht je nog 10 jaar, dan stijgt dat bedrag al naar meer dan 550 euro per maand voor hetzelfde doel. Vroeg beginnen loont dus flink.

Gebruik de rekenhulp van Wijzer in Geldzaken of de tool van het Nibud om je eigen situatie door te rekenen. Die tools laten je zien hoeveel je straks krijgt als je nu een vast bedrag per maand inlegt, of hoeveel je moet inleggen om je gewenste aanvulling te bereiken.

Sparen of beleggen voor je pensioen?

Je hebt twee basisopties om zelf pensioen op te bouwen: sparen op een spaarrekening of beleggen, bijvoorbeeld via een lijfrenteverzekering of een beleggingsrekening.

Sparen is veilig en voorspelbaar, maar de rente is de laatste jaren laag. Beleggen brengt meer risico met zich mee, maar levert op de lange termijn gemiddeld meer op. Heb je nog twintig jaar of meer tot je pensioen? Dan kunnen kleine schommelingen in de markt uitvlakken over de jaren en pakt beleggen historisch gezien beter uit.

Er zijn ook fiscale voordelen aan verbonden. Via een lijfrenterekening of bankspaarproduct kun je je inleg in bepaalde gevallen aftrekken van de belasting. Dat heet de jaarruimte en reserveringsruimte. Hoeveel jaarruimte jij hebt, hangt af van je inkomen en het pensioen dat je al elders opbouwt. De Belastingdienst heeft hier een rekenhulp voor.

Praktische stappen om vandaag te beginnen

• Bekijk je pensioenoverzicht op MijnPensioenoverzicht.nl en bereken hoe groot je pensioengat is.
• Bepaal hoeveel netto inkomen je straks wil hebben en bereken het verschil met wat je al opbouwt.
• Reken uit hoeveel jaar je nog hebt tot je pensioenleeftijd.
• Kies een manier om aan te vullen: sparen, beleggen of een combinatie.
• Gebruik de jaarruimteberekening van de Belastingdienst om te zien of je fiscaal voordeel kunt pakken.
• Stel een automatische maandelijkse overboeking in, zodat je er geen omkijken naar hebt.

Wat als je nu nog weinig ruimte hebt?

Niet iedereen kan meteen honderden euro’s per maand opzijzetten. Begin dan klein. Zelfs 50 euro per maand is beter dan niets, zeker als je dat over een lange periode doet. Verhoog het bedrag steeds wanneer je inkomen stijgt of je vaste lasten dalen. Het gaat erom dat je de gewoonte opbouwt en daarna je inleg langzaam laat groeien.

Bekijk ook of je werkgever een vrijwillige bijdrage toestaat bovenop de standaard pensioenregeling. Sommige pensioenfondsen bieden deze optie aan, waardoor je extra inlegt in dezelfde regeling en meteen profiteert van de collectieve kosten en afspraken.

Veelgestelde vragen

Hoeveel procent van mijn inkomen moet ik opzijzetten voor mijn pensioen?
Een gangbaar uitgangspunt is 10 tot 15 procent van je bruto maandinkomen. Maar dat hangt af van je leeftijd, je pensioengat en of je al pensioen opbouwt via een werkgever. Hoe jonger je begint, hoe lager het percentage dat je nodig hebt om hetzelfde doel te bereiken.

Wat is een pensioengat en hoe weet ik hoe groot mijn gat is?
Een pensioengat is het verschil tussen het inkomen dat je straks verwacht te krijgen via AOW en opgebouwd pensioen, en het bedrag dat je nodig hebt om prettig te leven. Je kunt je pensioengat berekenen via MijnPensioenoverzicht.nl. Daar zie je hoeveel je al hebt opgebouwd en kun je dat vergelijken met je gewenste inkomen.

Maakt het uit of ik nu begin of over vijf jaar?
Ja, dat maakt een groot verschil. Hoe langer je inlegt, hoe meer je profiteert van rente-op-rente of rendement op rendement. Wacht je vijf jaar met beginnen, dan moet je daarna maandelijks aanzienlijk meer inleggen om hetzelfde eindresultaat te bereiken.

Kan ik mijn inleg voor pensioen aftrekken van de belasting?
In veel gevallen wel. Via een lijfrenterekening of bankspaarproduct kun je gebruik maken van de jaarruimte: een fiscale aftrekmogelijkheid voor pensioensparen. Hoeveel jaarruimte je hebt, hangt af van je inkomen en de pensioenopbouw die je al elders hebt. De Belastingdienst heeft hiervoor een rekenhulp op haar website.